سلسلهء غزوات (۲۷) اُحد در تاريخ

سلسلهء غزوات (۲۷) اُحد در تاريخ

گـر چـه اجـمـاع مـورخـان نـتـيـجه جنگ احد را پيروزى مشركان بر مسلمانان مى شمرند، اما حقايق نظامى با اين نتيجه گيرى موافق نيست .
پـس از آنـكـه لشکراسلام از همه سو به محاصره مشركان درآمد، براى اينان امكان نابود سازى يـكـجـاى مـسـلمـانـان وجـود داشـت . با اين حال ، حضرت محمد(صلی الله علیه وسلم ) موفق گرديد، راهش را از ميان نيروهاى محاصره كننده باز كند و نود درصد نيروهايش را از نيستى حتمى برهاند.
نـاكـامـى مـشـركـان در نـابـودى مـسـلمـانـانـى كـه در مـحـاصـره كـامـل نـيروى برتر آنها قرار گرفته بودند، يك شكست به شمار مى رود. در حالى كه رهيدن مـسـلمـانـان از مـحـاصـره دشـمـن ، آن هـم تـنـها با دادن ده درصد تلفات از نيروى کم واندک شان ، يك پيروزى محسوب مى گردد.
علاوه بر آنكه مسلمانان از نيستى حتمى رهايى يافتند، توانستند منافقانى را كه در ميان صفوف آنـهـا حـضـور داشـتند شناسايى كنند و اين امر به آنها فرصت داد كه پس از جنگ ، با بصيرت كـامـل ، بـه پـاكسازى صفوف خود بپردازند؛ و اين خود سود بزرگى بود كه از جنگ احد عايد مسلمانان گرديد.
بلی، مـشـركـان در جـنـگ احـد از نـظـر تـاكـتـيـكـى  پـيـروز شـدنـد، امـا از نظر اسـتـراتـژيكى شكست خوردند؛ و روشن است كه شكست تاكتيكى در برابر شكست استراتژيكى ناچيز است .
خداى متعال فرموده است :
(هذا بَيانٌ لِلنّاسِ وَ هُدىً وَ مَوْعِظَةٌ لِلْمُتَّقينَ، وَ لا تَهِنُوا وَ لا تَحْزَنُوا وَ اءَنْتُمُ الاَْعْلَوْنَ إِنْ كُنْتُمْ مـُؤْمـِنـيـنَ. إِنْ يـَمـْسـَسـْكـُمْ قَرْحٌ فَقَدْ مَسَّ الْقَوْمَ قَرْحٌ مِثْلُهُ وَ تِلْكَ الاَْيّامُ نُداوِلُها بَيْنَ النّاسِ وَ لِيـَعـْلَمَ اللّهُ الَّذيـنَ اءمَنُوا وَ يَتَّخِذَ مِنْكُمْ شُهَداءَ وَاللّهُ لا يُحِبُّ الظّالِمينَ، وَ لُِيمَحِّصَ اللّهُ الَّذينَ آمـَنـُوا وَ يـَمْحَقَ الْكافِرينَ، اءَمْ حَسِبْتُمْ اَنْ تَدْخُلُوا الْجَنَّةَ وَ لَمّا يَعْلَمِ اللّهُ الَّذينَ جاهَدُوا مِنْكُمْ وَ يَعْلَمَ الصّابِرينَ)
ايـن [قـرآن ] بـراى مـردم بـيـانـى و بـراى پـرهـيزكاران رهنمود و اندرزى است . و اگر مئومن هستید، سـسـتـى مـكـنـيـد و غمگين مشويد، كه شما برتريد. اگر آسيبى به شما رسيده ، آن قوم را نيز آسـيـبى نظير آن رسيد؛ و ما اين روزها [ى شكست و پيروزى ] را ميان مردم به نوبت مى گردانيم [تـا آنان پند گيرند] و خداوند كسانى را كه [واقعاً] ايمان آورده اند معلوم بدارد، و از ميان شما گـواهـانى بگيرد؛ و خداوند ستمكاران را دوست نمى دارد. و تا خداوند كسانى را كه ايمان آورده انـد خـالص گـردانـد و كـافـران را [بـه تـدريـج ] نـابـود سـازد. آيـا پـنـداشـتـيـد كـه داخل بهشت مى شويد، بى آنكه خداوند جهادگران و شكيبايان شما را معلوم بدارد؟
شهيدان احد (رضی الله تعالی عنهم)

۱ ـ مهاجران:
الف ـ از قريش ، و از بنى هاشم بن عبد مناف بن عبدالمطلب :
۱ ـ حمزة بن عبدالمطلب ، کاکای رسول الله صلی الله علیه وسلم
ب ـ از بنى امية بن عبد شمس :
۲ ـ عبدالله بن جحش (هم پيمان ى از بنى اسد بن خزيمه ).
ج ـ از بنى عبدالدار بن قصى :
۳ ـ مصعب بن عمير.
د ـ از بنى محزوم بن يَقْظَهْ:
۴ ـ شماس بن عثمان .
۲ ـ انصار
الف ـ از اوس ، سپس از بنى عبدالاشهل :
۵ ـ عَمرو بن مُعاذ بن نُعمان .
۶ ـ حارث بن اءنس بن رافع .
۷ ـ عِمارة بن زياد بن سُكن .
۸ ـ سَلَمة بن ثابت بن وَقْش .
۹ ـ عمرو بن ثابت بن وَقْش .
۱۰ ـ ثابت بن وَقْش (پدر عمرو و سَلمه ).
۱۱ ـ رفاعة بن وَقْش (برادر ثابت ).
۱۲ ـ صيفى بن قَيْظى .
۱۳ ـ حباب بن قَيْظى .
۱۴ ـ عباد بن سهل .
۱۵ ـ حارث بن سهل بن معاذ (برادر زاده سهل بن معاذ).
۱۶ ـ حُسَيْل بن جابر (يمان )، پدر حذيفة بن يمان .
ب ـ از اهـل راتـج (يـكـى از قـلعـه هـاى مـديـنـه )، نـيـز از بـنـى عبدالاشهل :
۱۷ ـ اياس بن اوس بن عتيك بن عمرو.
۱۸ ـ عبيد بن تَيِّهان .
۱۹ ـ عتيك بن تَيِّهان .
۲۰ ـ حبيب بن زيد بن تَيْم .
ج ـ از بنى ظفر:
۲۱ ـ يزيد بن حاطب بن امية بن رافع .
د ـ از بنى عمرو بن عوف ، سپس از بنى ضبيعة بن زيد:
۲۲ ـ ابو سفيان بن حارث بن قيس بن زيد.
۲۳ ـ حنظله غسيل الملائكه ، پسر اءبو عامر بن صيفى بن نعمان .
۲۴ ـ قيس بن زيد بن ضبيعه .
۲۵ ـ مالك بن اءمة بن ضبيعه .
ه‍ ـ از بنى عبيد بن زيد:
۲۶ ـ اءنَيْس بن قَتاده .
و ـ از بنى ثعلبة بن عمرو بن عوف :
۲۷ ـ ابو حَبّة بن عمرو بن ثابت (برادر مادرى سعد بن خيثمه ).
۲۸ ـ عبدالله بن جبير بن نعمان (فرمانده تيراندازان ).
ز ـ از بنى سَلْم بن امرى ء القيس بن مالك بن اوس :
۲۹ ـ خَيْثَمَه (پدر سعد بن خيثمه ).
۳۰ ـ عبدالله بن سَلَمَه (هم پيمان ى از بنى عجلان ).
ح ـ از بنى معاوية بن مالك :
۳۱ ـ سُبَيع بن حاطب بن حارث بن قيس بن هَيْشَه .
۳۲ ـ سُوَيبقِ بن حارث بن حاطب بن هَيْشَه .
۳۳ ـ مالك بن عُمَيْلَه (هم پيمان ).
ط ـ از بنى خَطْمَه :
۳۴ ـ حارث بن عَدِى .
۳۵ ـ عُمير بن عَدِى .
ى ـ از بنى نجار، سپس از بنى سواد بن مالك بن غَنم :
۳۶ ـ عمرو بن قيس بن زيد.
۳۷ ـ قيس بن عمرو بن قيس .
۳۸ ـ ثابت بن عمرو بن زيد.
۳۹ ـ عامر بن مُخَلّد.
ك ـ از بنى مبذول :
۴۰ ـ ابو هبيرة بن حارث بن عَلْقَمه .
۴۱ ـ عمرو بن مُطَرَّف بن عَلقمة بن عمرو.
ل ـ از بنى عمرو بن مالك بن نجار:
۴۲ ـ اوس بن ثابت بن منذر (برادر حسان بن ثابت ).
م ـ از بنى عدى بن نجار:
۴۳ ـ اءَنَس بن نَضْر بن ضَمْضَم (عموى انس بن مالك ، خدمتكار پيامبر(ص ) .
ن ـ از بنى مازن بن نجار:
۴۴ ـ قيس بن مخله .
۴۵ ـ كيسان (از غلامانشان ).
س ـ از بنى دينار بن نجار:
۴۶ ـ سليم بن حارث .
۴۷ ـ نعمان بن عبد عمرو…
ع ـ از بنى حارث بن خزرج :
۴۸ ـ خارجة بن زيد بن اءبى زهير.
۴۹ ـ اوس بن ارقم بن زيد.
۵۰ ـ سعد بن ربيع بن عمرو بن اءبى زهير.
ف ـ از بنى اَبْجَر (بنى خُدرى* ):
۵۱ ـ مالك بن سنان (پدر ابو سعيد خُدرى ).
۵۲ ـ سعيد بن سويد بن قيس .
۵۳ ـ عتبة بن ربيع بن رافع .
ص ـ از بنى ساعدة بن كعب بن خزرج :
۵۴ ـ ثعلبة بن سعد بن مالك بن خالد.
۵۵ ـ ثَقْف بن فروة بن بُدن .
ق ـ از بنى طريف ، قبيله سعد بن عباده
۵۶ ـ عبدالله بن عمرو بن وَهْب .
۵۷ ـ ضَمْرَه (هم پيمان ى از جهينه ).
ر ـ از بنى عوف بن خزرج ، سپس از بنى سالم ، سپس از بنى مالك بن عجلان .
۵۸ ـ نوفل بن عبدالله .
۵۹ ـ عباس بن عُبادة بن نَضْلَه .
۶۰ ـ نعمان بن مالك بن ثعلبة بن فِهْر.
۶۱ ـ مَجذَر بن زياد بلوى (هم پيمان ).
۶۲ ـ عُباد بن حَسْحاس .
ش ـ از بنى سَلَمه ، سپس از بنى حرام .
۶۳ ـ عبدالله بن عمرو بن حرام (پدر جابر بن عبدالله ).
۶۴ ـ عمرو بن جَموح .
۶۵ ـ خَلاّد بن عمرو بن جموح .
۶۶ ـ ابو ايمن (غلام عمر بن جموح ).
ت ـ از بنى سواد بن غَنْم :
۶۷ ـ سليم بن عمرو بن حديده .
۶۸ ـ عنتره (غلام سليم بن عمرو).
۶۹ ـ سهل بن قيس بن اءبى كعب .
ث ـ از بنى زُريقِ بن عامر:
۷۰ ـ ذكوان بن عبد قيس .
۷۱ ـ عُبيد بن معلّى بن لوذان از بنى حبيب .

Related posts